{\rtf1\ansi\ansicpg1252\uc1\deff0\stshfdbch0\stshfloch0\stshfhich0\stshfbi0\deflang1033\deflangfe1033{\fonttbl{\f0\froman\fcharset0\fprq2{\*\panose 02020603050405020304}Times New Roman{\*\falt Times New Roman};}
{\f409\froman\fcharset238\fprq2 Times New Roman CE{\*\falt Times New Roman};}{\f410\froman\fcharset204\fprq2 Times New Roman Cyr{\*\falt Times New Roman};}{\f412\froman\fcharset161\fprq2 Times New Roman Greek{\*\falt Times New Roman};}
{\f413\froman\fcharset162\fprq2 Times New Roman Tur{\*\falt Times New Roman};}{\f414\froman\fcharset177\fprq2 Times New Roman (Hebrew){\*\falt Times New Roman};}{\f415\froman\fcharset178\fprq2 Times New Roman (Arabic){\*\falt Times New Roman};}
{\f416\froman\fcharset186\fprq2 Times New Roman Baltic{\*\falt Times New Roman};}{\f417\froman\fcharset163\fprq2 Times New Roman (Vietnamese){\*\falt Times New Roman};}}{\colortbl;\red0\green0\blue0;\red0\green0\blue255;\red0\green255\blue255;
\red0\green255\blue0;\red255\green0\blue255;\red255\green0\blue0;\red255\green255\blue0;\red255\green255\blue255;\red0\green0\blue128;\red0\green128\blue128;\red0\green128\blue0;\red128\green0\blue128;\red128\green0\blue0;\red128\green128\blue0;
\red128\green128\blue128;\red192\green192\blue192;}{\stylesheet{\ql \li0\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0 \fs20\cf1\lang5129\langfe5129\cgrid\langnp5129\langfenp5129 \snext0 Normal;}{\*\cs10 \additive \ssemihidden 
Default Paragraph Font;}{\*\ts11\tsrowd\trftsWidthB3\trpaddl108\trpaddr108\trpaddfl3\trpaddft3\trpaddfb3\trpaddfr3\tscellwidthfts0\tsvertalt\tsbrdrt\tsbrdrl\tsbrdrb\tsbrdrr\tsbrdrdgl\tsbrdrdgr\tsbrdrh\tsbrdrv 
\ql \li0\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0 \fs20\lang1024\langfe1024\cgrid\langnp1024\langfenp1024 \snext11 \ssemihidden Normal Table;}}{\*\rsidtbl \rsid339379\rsid460534\rsid1532653\rsid2166313\rsid2572847\rsid2756458
\rsid2757616\rsid2762765\rsid2950594\rsid3229329\rsid3239999\rsid3241045\rsid3410929\rsid3620403\rsid4204636\rsid4353819\rsid4459961\rsid4463384\rsid4858379\rsid5050383\rsid5193470\rsid6230663\rsid6563519\rsid7231335\rsid7305194\rsid7484619\rsid7563875
\rsid7758160\rsid8129455\rsid8199902\rsid8326209\rsid8667944\rsid9003721\rsid9073755\rsid10030980\rsid10164410\rsid10233719\rsid10498543\rsid10908403\rsid11010626\rsid11146159\rsid11468926\rsid12008513\rsid12262287\rsid12264558\rsid13110866\rsid13129132
\rsid13264274\rsid14700445\rsid15090651\rsid15348934\rsid15745086\rsid15757597\rsid15817965\rsid15863684\rsid15867558\rsid15996984}{\*\generator Microsoft Word 10.0.6764;}{\info{\title THE HIGH COURT OF FIJI}{\author marahare_d}{\operator blake_r}
{\creatim\yr2005\mo11\dy7\hr14\min22}{\revtim\yr2005\mo11\dy28\hr11\min40}{\version7}{\edmins47}{\nofpages5}{\nofwords1784}{\nofchars10175}{\*\company USP}{\nofcharsws11936}{\vern16391}}\paperw12245\paperh15845\margl1440\margr1440 
\widowctrl\ftnbj\aenddoc\noxlattoyen\expshrtn\noultrlspc\dntblnsbdb\nospaceforul\hyphcaps0\formshade\horzdoc\dghspace0\dgvspace0\dghorigin0\dgvorigin0\dghshow0\dgvshow0\jexpand\viewkind4\viewscale100\pgbrdrhead\pgbrdrfoot\nolnhtadjtbl\rsidroot4463384 
\donotshowmarkup1\fet0\sectd \linex0\headery360\footery360\endnhere\sectdefaultcl\sftnbj {\*\pnseclvl1\pnucrm\pnstart1\pnindent720\pnhang {\pntxta .}}{\*\pnseclvl2\pnucltr\pnstart1\pnindent720\pnhang {\pntxta .}}{\*\pnseclvl3
\pndec\pnstart1\pnindent720\pnhang {\pntxta .}}{\*\pnseclvl4\pnlcltr\pnstart1\pnindent720\pnhang {\pntxta )}}{\*\pnseclvl5\pndec\pnstart1\pnindent720\pnhang {\pntxtb (}{\pntxta )}}{\*\pnseclvl6\pnlcltr\pnstart1\pnindent720\pnhang {\pntxtb (}{\pntxta )}}
{\*\pnseclvl7\pnlcrm\pnstart1\pnindent720\pnhang {\pntxtb (}{\pntxta )}}{\*\pnseclvl8\pnlcltr\pnstart1\pnindent720\pnhang {\pntxtb (}{\pntxta )}}{\*\pnseclvl9\pnlcrm\pnstart1\pnindent720\pnhang {\pntxtb (}{\pntxta )}}\pard\plain 
\qc \li0\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid6563519 \fs20\cf1\lang5129\langfe5129\cgrid\langnp5129\langfenp5129 {\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 THE HIGH COURT OF FIJI}{
\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid2572847\charrsid15817965 
\par }{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 AT SUVA
\par CIVIL JURISDICTION}{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }\pard \ql \li0\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid12008513 {\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid2572847\charrsid15817965 
\par }\pard \qc \li0\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid6563519 {\fs24\ul\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 MISCELLANEOUS ACTION NO. 50 OF 2001
\par }\pard \ql \li0\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid3620403 {\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
\par }\pard \qc \li0\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid6563519 {\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 IN THE MATTER OF ROBERT HILTON BOTTAMLEY
\par }\pard \ql \li0\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid12008513 {\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }\pard \qc \li0\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid6563519 {\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 AND
\par }\pard \ql \li0\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid12008513 {\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
\par }\pard \qc \li0\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid15817965 {\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 IN THE MATTER}{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid10498543 
 of an Application under
\par }{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid12008513\charrsid15817965 Order }{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 54}{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid10498543  }{
\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 of the}{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid15817965  }{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 High Court Rules for a Writ of Habeas Corpus

\par }\pard \ql \li0\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid3620403 {\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 Mr. P. Howard for the Applicant
\par Ms. N. Basawaiya for the Respondent
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }\pard \qc \li0\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid6563519 {\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 JUDGMENT
\par }\pard \ql \li0\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid3620403 {\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 This application was commenced by Writ of Habeas Corpus by }{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 Salote Tuvou}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 , the then }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid6563519\charrsid15817965 fianc\'e9e}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
 (now married to applicant) of}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 Robert Hilton Bottamley}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  (the }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 '}{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 applicant}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 '). The said Bottamley, who is a prohibited immigrant}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid13129132\charrsid15817965 ,}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 is now for the purposes of this application referred to as the }{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 '}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 applicant}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 '.}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 The Orders sought are as follows as per Amende}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 d }{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 Notice of Motion dated 6}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 November 2001:

\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }\pard \ql \li720\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid12008513 {\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 1)}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid3620403\charrsid15817965  }{
\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 That by virtue of Section 16(b) of the Constitution of the Republic of the Fiji Islands the Applicant is entitled to enter and reside in Fiji as he is married to a Fiji Citizen}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 ;
\par }\pard \ql \li0\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid3620403 {\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }\pard \ql \li720\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid12008513 {\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 2)}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid3620403\charrsid15817965  }{
\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 That the Applicant was not validly served with a Removal Order in terms of Section 15 of the Immigration Act (Cap. 88)}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 ;
\par }\pard \ql \li0\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid3620403 {\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }\pard \ql \li720\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid12008513 {\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 3)}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid3620403\charrsid15817965  }{
\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 The Applicant was wrongfully arrested on 6 August 2001 by Immigration Officers}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 ;
\par }\pard \ql \li0\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid3620403 {\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }\pard \ql \li720\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid12008513 {\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 4)}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid3620403\charrsid15817965  }{
\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 The Ap}{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 plicant is being wrongfully de}{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
tained in S}{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 uva Prison since 6 August 2001}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 ;}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
\par }\pard \ql \li0\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid3620403 {\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }\pard \ql \li720\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid12008513 {\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 5}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 )}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid3620403\charrsid15817965  }{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 T}{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
hat pending the full hearing of this matter the Applicant be granted bail}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 ;
\par }\pard \ql \li0\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid3620403 {\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 Background
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 This action commenced with a Writ of Habeas Corpus ad Subjiciendum by}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 Ms. Tuvou by an affidavit sworn by her on 15 Octobe}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 r}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  2001 and a supplementary affidavit was sworn on 18 October. 2001. A further }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 s}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 upplementary affidavit was}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
sworn by her on 1 November 2001 in which she stated mainly that at Suva Prison on 29 October 2001 she was married to the applicant. She says that because of her}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 marriage, }{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 under section 16(b)}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  of the }{
\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 Constitution of the Republic of the Fiji Islands}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
 effective from 24 July 1998 her husband the applicant has the right to enter and reside in Fiji because she is his wife and a citizen of Fiji. She also stated tha}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
t she is pregnant through him.}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 Then on 2 Novemb}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 er 2001, she applied for bail fo}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 r his release from}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  P}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 rison}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 furth}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 er}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  to the }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 '}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
Removal Order' signed by the Permanent Secretary for Home Affairs}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 and Immigration.
\par 
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 T}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 he Respondent filed 3 affidavits in Reply to the applicant's affidavits and}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 those file}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 d}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  on his behalf, opposing the application.
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 There was then filed on 19 November 2001 an affidavit in Reply to the Respondent's affidavit by the applicant.
\par 
\par The motion was heard by me on 20 November 2001. I had the benefit of written submissions from both Counsel.
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 Since I was proceeding on leave and was not to resume work, until mid}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid3620403\charrsid15817965 -}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 January 2002, I stated that I will }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid2757616\charrsid15817965 give judgment on noti}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 ce. However}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid15817965 ,}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
 on 20 November I made an Order for applicant's release from priso}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 n}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  on bail on condition that he report to Poli
ce Post at Pacific Harbour and that he}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 deposit his passport in Court.
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 The app}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 l}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 i}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 ca}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 nt is a 54 year old man and a citizen of New Zealand with a}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 Passport of that }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 co}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 untry and which does not expire until 22 March 2009.}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid2950594\charrsid15817965 By occupation}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid2950594 ,}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid2950594\charrsid15817965  he is a logging contractor.}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 The Immig}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 r}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
ation Officers arrested him on 6 August 2001 and took him to}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 Korovou Prison. }{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 M}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 s. Tuvou says that the ap}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid2757616\charrsid15817965 plicant cam}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 e to Fiji to get married to her and they have lived in }{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid2166313 de facto}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  relationship for a while and she became pregnant.
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 Initially the applicant arrived at Nadi Airport on 23 August 2000 and was}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 issued with a visitor permit for few months and on 4 November 2000 further 2}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 months extension was }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid15867558\charrsid15817965 granted on application by him to}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  expire on 23 February 2001.
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 But on 2 February }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid2950594\charrsid15817965 2001,}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
 he was told to leave the country within 14 days failing which deportation proceedings will be instituted against him.
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 Consideration of the issues
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 The motion is opposed by the Respondent th}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 e }{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 Minister for Immigration. I}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
have considered the wr}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 itten and oral submissions from }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 both counsel.
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 The learned counsel for the applicant has raised a number of legal issues which need serious consideration. He says in effect that the applicant entered Fiji}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 lawfully and at the t}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
ime when he was arrested pendin}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 g a reply on
 his application of 24 November 2000 for extension he was still lawfully in Fiji. He submits that the Removal Order was issued unlawfully because the applicant was not given an opportunity to question the grounds on which he was declared a prohibited immi
grant or what class of prohibited immigrant which was contrary to }{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 section }{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 11(3) of the Immigration Act.}{
\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 Be that as it may, as Mr.}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid15867558\charrsid15817965  Howard has stated, what}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  complicates matters is that while the applicant was in Fiji after the permit expired and while his extension was pending, he got married to a Fiji Citizen, namely, the sa}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 i}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 d}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 Salote Tuvou with whom he lived for some time in New Zealand and Fiji. Tuvou says that this was not a }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 '}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 marriage of convenience'. Mr. Howard submits that because the applicant is here}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 lawfully and has now married he should be allowed to remain in Fiji under }{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 section}{
\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 16}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  of the }{
\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 Constitution (Amendment) Act 1997}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  which}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  p}
{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 rovides as follows:
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }\pard \ql \li720\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid12008513 {\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid2166313 "}{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 16.}{
\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 The following persons may enter and re}{
\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid15867558\charrsid15817965 side in the Fiji islands so}{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  long as they comply with conditions pre}{
\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid15867558\charrsid15817965 scribed by the Parliament}{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  governing entry and residence:
\par }\pard \ql \li0\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid3620403 {\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }\pard \ql \li1440\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin1440\itap0\pararsid12008513 {\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 (a)}{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid3620403\charrsid15817965  }{
\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 former citizens;
\par }\pard \ql \li0\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid12008513 {\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }\pard \ql \li1440\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin1440\itap0\pararsid12008513 {\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 (b)}{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid3620403\charrsid15817965  }{
\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid15867558\charrsid15817965 a foreign wife or widow or }{\i\fs24\ul\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid15867558\charrsid15817965 foreign husband}{
\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid3241045\charrsid15817965  of a widower }{\i\fs24\ul\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid3241045\charrsid15817965 of a}{\i\fs24\ul\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  citizen}{
\i\fs24\ul\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid2756458\charrsid15817965 ;}{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
\par }\pard \ql \li0\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid12008513 {\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }\pard \ql \li1440\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin1440\itap0\pararsid12008513 {\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 (c)}{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid3620403\charrsid15817965  }{
\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 a child of a citizen.}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid15996984\charrsid2166313 "}{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
\par }\pard \ql \li0\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid3620403 {\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid3241045\charrsid15817965 
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 Further}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid2166313 ,}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  in support of his arguments he refers to }{
\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 section 14}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  of the}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{
\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 Immigration Act}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  (Cap.}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 88) which provides:
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid3241045\charrsid15817965 
\par }\pard \ql \li720\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid12008513 {\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid15996984\charrsid2166313 "}{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid3241045\charrsid15817965 
14. It shall be unlawful for any person to remain in Fiji after the expiration or cancellation of any permit issued to or in respect of him under the provisions of this Act }{\i\fs24\ul\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid3241045\charrsid15817965 
unless he is otherwise entitled or authorise to remain in Fiji}{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid3241045\charrsid15817965  u}{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid15996984\charrsid15817965 nder the provisions of this Act}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid15996984\charrsid2166313 "}{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid3241045\charrsid15817965 .
\par }\pard \ql \li0\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid3620403 {\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 Then he goes on to refer to }{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 s}{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid2166313  }{
\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 34(5)}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  of the }{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 Constitution}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid2166313 , }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 which states:
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }\pard \ql \li720\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid12008513 {\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid2166313 "}{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 (}{
\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 5}{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 )}{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid3620403\charrsid15817965  }{
\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 Every person who is not a citizen but}{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid8667944\charrsid15817965 
is }{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 law}{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 fully in the F}{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 i}{
\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 ji}{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  Islands has}{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
 the right not to be expelled fr}{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 om the Fiji Islands except pursuant to an Order of the Court or a decision of the Minister on a ground prescribed by law.}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid2166313 "}{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
\par }\pard \ql \li0\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid3620403 {\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 Finally, in the }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 '}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
Removal Order' he says that it is contrary to }{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 sections (6) & (7)}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  of the }{
\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 Act}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  to make an order that }{\fs24\cf0\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 PI }{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 '}{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid9073755\charrsid15817965 remain out of}{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  Fiji indefinitely}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 ...' for }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 '}{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
the maximum period a visitor is to remain}{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid9073755\charrsid15817965  out of Fiji,}{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
 except with the prior permission of the Minister is 12 months}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 '.
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 Therefore, he says that the Removal Order is unlawful.
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 The Respondent's arguments have been well set out in the written submission of}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 Ms. N. Basawaiya. The circumstances in which the a}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 p}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 plicant entered Fiji this time and previously have been stated by her and his status i}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 n}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  the eyes of the Respondent is also stated.
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 It appears that the applicant is in the }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 '}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
bad books' so to say of the Immigration Department having been declared a prohibited immigr}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid9003721\charrsid15817965 ant}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
 previously in 1995 and had to be flown out of the country. He entered again on t}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 w}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 o}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 other occasions, one with permission and one with}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 out. This time, on the third occa}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 s}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 i}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 on he entered Fiji without prior approval on 23 }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 August 2000 but was granted a fo}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 ur month's visitor's permit valid until 23 December 2000. He was told to leave by 2 February 2001. }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid2950594\charrsid15817965 On 25 April 2001
}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid2950594 ,}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid2950594\charrsid15817965  the Pe
rmanent Secretary for immigration issued a Removal Order pursuant to section 15 of the Act as well as a warrant of detention. }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 He was detained }{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 on 6 August 2001 and taken to prison; the applicant had refused to acknowledge the Removal Order after it was given to him.
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 From the }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid2950594\charrsid15817965 facts,}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
 it is perfectly clear that at the tim}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 e}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid7231335\charrsid15817965 
of his arrest }{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid3239999\charrsid15817965 Robert Hilton }{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 Bottamley}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
 was a }{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 '}{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 prohibited immigrant'}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
 as his visito}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid2166313 r'}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid9073755\charrsid15817965 s }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid9003721\charrsid15817965 permit }{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid9073755\charrsid15817965 had expired on 23}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  December 2000 and he has been residing in Fiji unla}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 wfully from then until his arrest }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 and subsequent detention on 6 August 2001.
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 I find that the Order for his arrest and detentio}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid9073755\charrsid15817965 n was lawfully made by the}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  Respondent pursuant to }{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 section 15}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid2166313  of the Act, }{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 which pr}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid9073755\charrsid15817965 ovides:}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid13264274\charrsid15817965 
\par }\pard \ql \li720\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid12008513 {\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid9073755\charrsid2166313 (1) The }{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid13264274\charrsid2166313 
Permanent}{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid9073755\charrsid2166313  Secretary may make an order directing that any persons whose presence }{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid13264274\charrsid2166313 
within Fiji is, under the provision of this Act, Unlawful, as the Permanent Secretary may specify from the date of the service of the order on such person or on completion of any sentence of imprisonment whi
ch he may be serving, be ordered to leave Fiji or be removed from and remain out of Fiji either indefinitely or for a period to be specified in the order}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid13264274\charrsid2166313 .}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid9073755\charrsid2166313 
\par }\pard \ql \li0\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid9073755 {\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid13264274\charrsid2166313 
\par }\pard \ql \li720\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid12008513 {\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid13264274\charrsid2166313 (2)}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid13264274\charrsid2166313  \'85
\'85.}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid9073755\charrsid2166313 
\par }\pard \ql \li0\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid3620403 {\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid13264274\charrsid2166313 
\par }\pard \ql \li720\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid12008513 {\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid13264274\charrsid2166313 
(3) A person against whom an order under this section is made may, before he leaves Fiji and while being conveyed to the place of departure, be kept in prison or police custody, and while so kept shall be deemed to be in lawful custody.
\par }\pard \ql \li0\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid3620403 {\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 The applicant's application for extension was denied}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 by letter of 15 February}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
2001 and the last extension sought was until 17 April 2001}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid15863684\charrsid15817965 . His immigration status}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  was not regularised, therefor
}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 e his presence in Fiji was unlawful.}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid15863684\charrsid15817965 
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 Now, this brings me on to the question whether the }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid15863684\charrsid15817965 applicant\rquote s marriage to }{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 Salote Tuvou has changed his immigration status.
\par 
\par It is clear that the marriage took place after his arrest }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid15863684\charrsid15817965 and detention. I agree }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
with Ms. Basawaiya that the applicant is not entitled to}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid15863684\charrsid15817965  an automatic right of}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  residence, rather
 that he as the foreign husband of a citizen}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid15863684\charrsid15817965  mu}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 st comply with the }{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 provisions of the Act, as it governs the entry and residence of}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4463384\charrsid15817965  }{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 prospective immigrants wishing to enter and reside in Fiji. The relevant section in this regard is }{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 section 8}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  of the }{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 Act}{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid2166313 ,}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  which provides:
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }\pard \ql \li720\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid12008513 {\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid15863684\charrsid15817965 (1) }{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
The Permanent Secretary may issue a permit in the appropriate form to any person entitling him to enter and reside or to reside or work in Fiji, upon such conditions as to the security to be furnished, the profession or occupation which the ho}{
\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid15090651\charrsid15817965 lder}{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  may exercise or engage in and the person by whom the holder }{
\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid15090651\charrsid15817965 m}{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 ay be employed within Fiji, enters any other matter whether simil}{
\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid15090651\charrsid15817965 ar to the forgoing or not which the }{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 Perman}{
\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 ent Secretary may deem }{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid15090651\charrsid15817965 
fit to impose or as may be prescribed, and may at his discretion vary any such condition:
\par }\pard \ql \li0\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid3620403 {\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid15090651\charrsid15817965 
\par }\pard \ql \li720\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid12008513 {\b\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid12008513\charrsid15817965 P}{\b\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid15090651\charrsid15817965 
rovided}{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid15090651\charrsid15817965  that except with the approval of the Minister, no such permit may be issued to any person who is }{\b\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid15090651\charrsid15817965 
unlawfully in Fiji}{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid15090651\charrsid15817965 , in lawful custody or is a patient in a mental hospital.}{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
\par }\pard \ql \li0\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid3620403 {\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 Just because th}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 e applicant is now married to Sa}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 lote Tuvou and has become}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  a }{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
'foreign husband'}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  under }{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 s}{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid2166313  }{
\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 16}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  of the Act does not automatically mean that he can }{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 '}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 enter and reside' fo}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
r as that section says he has}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  }{\b\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid15348934\charrsid15817965 '}{\b\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
to comply with conditions prescribed by the Parliamen}{\b\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 t governing entry and residence}{\b\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid15348934\charrsid15817965 '}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 . The above}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid3620403\charrsid15817965 -}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 quoted}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 section 8(1) is relevant in this regard wherein the proviso is quite clear that no such permit may be issued }{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 to any person who is }{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 unlawfully}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 in Fiji, in }{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 lawful custody}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  or}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 is a patient }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 in a mental hospital}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 .
\par 
\par }{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 Conclusion
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 
\par }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 To sum up, I find that the arrest and detention }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 o}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 f Robert Hilton Bottamley}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
was lawful. It is clear that he has fallen foul of the law in the past and had to be}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
deported and he has again flouted the law and has been properly declared a prohibited immigrant.}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
His unlawful presence or forceful stay here does not become legal}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid7484619\charrsid15817965  because he has now married a Fiji citizen after living with her in de facto relationship }{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 for about three years in Fiji and New Zealand. Now he}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 has made his wife pregnant}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
and wants to reside in Fiji with a }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965 'tag' on him as a Pro}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 hibited Immigrant. One cannot}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 circumvent the immigration laws in this manner. The provisions of the Immigration}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4858379\charrsid15817965  }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid7305194\charrsid15817965 Act are to be complied with;}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
 the provisions of the Constitution referred to by Counsel}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid5193470\charrsid15817965  }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
will not help him as its provisions have to be read with the Act relevant to this case.
\par 
\par For these reasons, for Robert Hilton Bottamle}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid5193470\charrsid15817965 y}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  his honeymoon is over; he has managed to prolong his stay as 
a prohibited immigrant for a while in Prison and later out on bail. I cannot see why he cannot go back to h}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid5193470\charrsid15817965 i}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 
s country of New Zealand of which he is a citizen and take his wife with him and look after her for he has taken the responsibility to do so. If the
re is an application before the Minister for Immigration for permit to reside now that he is married, then it is for the Minister to decide; but because he is a prohibited immigrant he cannot be allowed to remain.
\par 
\par The application for writ of }{\i\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15757597 habeas corpus}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965  is dismissed with no order as to}{
\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid5193470\charrsid15817965  }{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 costs.
\par 
\par }\pard \qc \li0\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid12008513 {\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 D. }{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid5193470\charrsid15817965 Pathik

\par }{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819\charrsid15817965 Atg. Judge}{\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid4353819 
\par }\pard \ql \li0\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid2950594 {\b\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid15757597 
\par }\pard \ql \li0\ri0\widctlpar\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid15757597 {\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid15757597\charrsid15817965 At Suva
\par 3 April 2002}{\fs24\lang2057\langfe5129\langnp2057\insrsid15757597\charrsid15757597 
\par }}